Wypadanie włosów często kojarzy się z dojrzałym wiekiem, jednak pierwsze oznaki przerzedzenia mogą pojawić się już u nastolatków i osób po 20. roku życia. Cofająca się linia włosów, coraz bardziej widoczne zakola lub zmniejszenie gęstości na czubku głowy nie zawsze są więc chwilowym problemem. U części osób wynikają z predyspozycji genetycznych i wrażliwości mieszków włosowych na działanie hormonów.
Androgenowe wypadanie włosów – skąd bierze się u młodych osób?
Androgenowe wypadanie włosów jest związane przede wszystkim z genetycznie uwarunkowaną podatnością mieszków włosowych na działanie androgenów, szczególnie dihydrotestosteronu – DHT. Pod jego wpływem u predysponowanych osób dochodzi do stopniowej miniaturyzacji mieszków. Włosy z kolejnych cykli wzrostu stają się cieńsze, krótsze i mniej widoczne.
Nie oznacza to, że młoda osoba musi mieć nadmiernie wysoki poziom testosteronu. Istotna jest przede wszystkim indywidualna wrażliwość mieszków włosowych. Z tego powodu problem może rozpocząć się stosunkowo wcześnie, nawet przy prawidłowych wynikach hormonalnych.
Genetyka ma duże znaczenie
Predyspozycja do łysienia androgenowego może być dziedziczona po różnych członkach rodziny. Jeśli u ojca, matki, dziadków lub rodzeństwa przerzedzenie włosów rozpoczęło się wcześnie, prawdopodobieństwo podobnego przebiegu może być większe.
Nie istnieje jednak jeden prosty schemat dziedziczenia. Łysienie androgenowe ma podłoże wieloczynnikowe – dlatego u rodzeństwa moment pojawienia się pierwszych objawów i tempo utraty włosów mogą znacznie się różnić.
Dlaczego problem może ujawnić się już po okresie dojrzewania?
W okresie dojrzewania zmienia się aktywność hormonalna organizmu. U osoby z odpowiednią predyspozycją genetyczną może to rozpocząć proces stopniowego osłabiania mieszków włosowych.
U mężczyzn pierwszym objawem często jest pogłębianie zakoli lub cofanie się przedniej linii włosów. Z czasem może pojawić się przerzedzenie w okolicy szczytu głowy. U kobiet częściej obserwuje się stopniowe zmniejszenie gęstości włosów w centralnej części skóry głowy – bez typowego dla mężczyzn cofania linii włosów.
Proces zwykle rozwija się stopniowo, dlatego na początku może zostać przeoczony.
Czy stres, dieta i styl życia powodują łysienie androgenowe?
Silny lub przewlekły stres, niedobory żywieniowe, gwałtowne odchudzanie czy niektóre choroby mogą nasilać wypadanie włosów. Nie są jednak podstawową przyczyną łysienia androgenowego.
Co więcej, kilka mechanizmów utraty włosów może występować jednocześnie. Osoba z predyspozycją do łysienia androgenowego może dodatkowo doświadczać okresowego wypadania telogenowego, np. po chorobie, intensywnym stresie lub restrykcyjnej diecie. Wtedy utrata włosów może stać się nagle znacznie bardziej zauważalna.
Wczesne rozpoznanie ma znaczenie
Nie każde wypadanie włosów u młodej osoby oznacza łysienie androgenowe. Podobne objawy mogą mieć inne przyczyny – między innymi zaburzenia hormonalne, niedobory, choroby skóry głowy czy łysienie plackowate.
Dlatego podstawą jest prawidłowa diagnostyka. Ocena skóry głowy, charakteru przerzedzenia oraz badanie trichoskopowe pozwalają określić, czy dochodzi do typowej dla łysienia androgenowego miniaturyzacji mieszków włosowych.
Im wcześniej zostanie ustalona przyczyna problemu, tym szybciej można dobrać odpowiednie postępowanie i ograniczyć dalszą utratę gęstości włosów. Jeśli zakola wyraźnie się pogłębiają, przedziałek staje się szerszy lub włosy są zauważalnie cieńsze niż wcześniej, warto skonsultować się ze specjalistą zamiast czekać, aż problem stanie się bardziej zaawansowany.